Thép Miền Nam: Nhà máy thông minh trong hành trình thép xanh
Công ty TNHH MTV Thép Miền Nam - VNSTEEL đang từng bước hiện thực hóa mô hình nhà máy thông minh thông qua việc tích hợp công nghệ hiện đại, tối ưu hóa năng lượng, kiểm soát môi trường và xây dựng hệ thống quản trị sản xuất khoa học.
23/03/2026 14:13
Nền tảng công nghệ hiện đại và sản xuất khép kín
Không chỉ là câu chuyện về tự động hóa, “nhà máy thông minh” tại Thép Miền Nam còn là sự kết hợp giữa công nghệ, dữ liệu và tư duy quản lý hiện đại, hướng tới mục tiêu sản xuất thép xanh và phát triển bền vững.
Một trong những yếu tố cốt lõi tạo nên “nhà máy thông minh” tại Thép Miền Nam là việc đầu tư đồng bộ dây chuyền công nghệ tiên tiến.
Toàn bộ hệ thống sản xuất được thiết kế, chế tạo và lắp đặt bởi Tập đoàn Danieli (Italia) - một trong những nhà cung cấp thiết bị luyện kim và cán thép hàng đầu thế giới. Dây chuyền sản xuất khép kín từ luyện phôi đến cán thép giúp tối ưu hóa hiệu suất vận hành, giảm thiểu thất thoát năng lượng và nâng cao chất lượng sản phẩm.
Lò điện hồ quang của Thép Miền Nam.
Trong đó, công nghệ lò hồ quang điện (EAF) được sử dụng để sản xuất phôi thép được xem là bước tiến quan trọng. Đây là công nghệ có mức phát thải khí nhà kính thấp hơn đáng kể so với các phương pháp truyền thống.
Đặc biệt, lò EAF tại Thép Miền Nam sử dụng 100% nguyên liệu đầu vào là thép phế liệu, góp phần giảm áp lực khai thác tài nguyên thiên nhiên và thúc đẩy mô hình kinh tế tuần hoàn trong ngành thép.
Hệ thống lò tinh luyện kết hợp cùng các công đoạn sấy liệu và thu gom khói bụi được thiết kế đồng bộ, đáp ứng các tiêu chuẩn môi trường nghiêm ngặt của châu Âu, qua đó giảm thiểu tối đa phát thải trong quá trình sản xuất.
Tối ưu năng lượng - “trái tim” của nhà máy thông minh
Trong mô hình nhà máy thông minh, dữ liệu và hiệu quả năng lượng luôn là những yếu tố được đặt ở vị trí trung tâm.
Thép Miền Nam đã thực hiện thay thế các động cơ điện hiệu suất thấp IE2 bằng động cơ hiệu suất cao IE3 - IE4, giúp giảm đáng kể điện năng tiêu thụ. Hệ thống biến tần được lắp đặt cho các bơm nước nhằm điều chỉnh công suất vận hành phù hợp với nhu cầu thực tế, tránh lãng phí.
Đáng chú ý, nhà máy tận dụng phôi nóng từ quá trình luyện thép để đưa vào cán ngay, qua đó giảm thời gian gia nhiệt và tiết kiệm năng lượng đáng kể.
Trạm sản xuất oxy cung cấp nguồn oxy, argon cho nấu luyện thép.
Bên cạnh đó, việc triển khai sử dụng khí thiên nhiên (NG) trong các công đoạn sản xuất đã góp phần nâng cao hiệu suất nhiệt và giảm phát thải. Trong lò hồ quang điện, khí NG được sử dụng như nhiên liệu bổ trợ, giúp tăng tốc độ nóng chảy của thép phế liệu, rút ngắn chu kỳ luyện thép và giảm tiêu thụ điện năng.
Không chỉ vậy, methane trong khí NG còn được sử dụng để tạo bọt xỉ trong lò, giúp bảo vệ lớp lót lò, tăng hiệu suất nhiệt và cải thiện chất lượng sản phẩm.
Đặc biệt, việc chuyển đổi từ nhiên liệu dầu FO sang khí thiên nhiên cho lò nung phôi đã giúp doanh nghiệp cắt giảm đáng kể lượng phát thải CO₂, phù hợp với xu hướng sản xuất thép xanh đang được áp dụng rộng rãi tại các quốc gia phát triển.
Nhờ triển khai đồng bộ các giải pháp này, Thép Miền Nam đã tiết kiệm hàng triệu kWh điện mỗi năm, đồng thời giảm đáng kể lượng khí thải ra môi trường.
Môi trường và năng lượng được giám sát hiện đại, theo tiêu chuẩn quốc tế
Thép Miền Nam cũng tối ưu sản xuất bằng cách kiểm soát chặt chẽ các yếu tố môi trường.
Nhà máy hiện vận hành hệ thống thu gom khói bụi với 4.140 túi lọc, công suất hút lên tới 1,56 triệu m³/giờ, hoạt động liên tục 24/7. Dữ liệu khí thải được giám sát trực tuyến và kết nối với cơ quan quản lý, bảo đảm tính minh bạch và tuân thủ quy định pháp luật.
Trong giai đoạn 2017-2020, doanh nghiệp đã đầu tư hơn 42 tỷ đồng để nâng cấp hệ thống xử lý bụi, nâng cao hiệu quả kiểm soát phát thải.
Hệ thống càng và tàu biển của Thép Miền Nam cho thấy một hành trình sản xuất thép khép kín của một nhà máy thông minh.
Trong quản lý tài nguyên nước, Thép Miền Nam áp dụng hệ thống tuần hoàn khép kín, giúp tỷ lệ tái sử dụng nước trong sản xuất đạt trên 90%. Đồng thời, hệ thống thu gom và xử lý nước thải cho bãi phế liệu với công suất 950m³/ngày đêm được đầu tư đồng bộ, đáp ứng quy chuẩn QCVN 40:2011/BTNMT, đi kèm hệ thống quan trắc tự động 24/7.
Doanh nghiệp đã thành lập Ban chỉ đạo quản lý năng lượng, thực hiện rà soát toàn diện các khu vực tiêu thụ năng lượng nhằm phát hiện và khắc phục kịp thời những điểm còn lãng phí. Quy trình sản xuất được xây dựng trên nền tảng các tiêu chuẩn quốc tế như ISO 9001 và ISO 14001, đồng thời đang từng bước hướng tới áp dụng TCVN ISO 50001:2018 về hệ thống quản lý năng lượng.
MT (hanoimoi.vn)