Triển vọng ngắn hạn IREPAS: Tháng 9/2026

Nhu cầu nhìn chung vẫn trầm lắng trên thị trường thép dài toàn cầu, mọi sự chú ý tập trung vào diễn biến địa chính trị

Cán cân cung - cầu trên thị trường các sản phẩm thép dài toàn cầu đã xấu đi phần nào đối với hoạt động kinh doanh quốc tế kể từ tháng 6, mặc dù nguồn cung đã bắt đầu có phản ứng. Sản lượng thép thô toàn cầu chuyển từ mức tăng 1,7% so với cùng kỳ năm trước trong tháng 6 sang giảm 0,3% trong tháng 7, trong khi sản lượng thép thô của Trung Quốc chuyển từ mức tăng 0,4% xuống giảm 3,6% trong hai tháng tương ứng.

Tuy nhiên, sản lượng toàn cầu trong giai đoạn tháng 1-7 chỉ giảm 0,6% so với cùng kỳ năm trước, chưa cho thấy sự tái cân bằng mang tính đáng kể. Diễn biến thị trường trong thời gian tới cực kỳ khó dự báo, đặc biệt trong bối cảnh các diễn biến địa chính trị đang tác động đến khu vực Biển Đen và eo biển Hormuz. Thương mại quốc tế ngày càng trở nên khó khăn. Nhu cầu nhìn chung vẫn trầm lắng, trong khi những gián đoạn về nguồn cung và logistics đang tạo áp lực đẩy giá lên cao.

Chi phí năng lượng tăng mạnh, môi trường kinh tế ngày càng mang tính lạm phát

Trong khi đó, chi phí năng lượng đã tăng đáng kể. Giá khí tự nhiên tại châu Âu và nhiều khu vực khác vẫn ở mức rất cao, kéo theo giá điện diễn biến cùng chiều, trong khi giá than cũng tăng.

Do đó, môi trường kinh tế tổng thể ngày càng mang tính lạm phát. Điều này tạo ra một sự kết hợp khá bất thường giữa nhu cầu tương đối yếu với chi phí và các áp lực từ phía nguồn cung gia tăng, gây ra mức độ bất định và biến động đáng kể trên thị trường thép quốc tế.

Xuất khẩu thép thanh của Trung Quốc tiếp tục tăng, đầu tư bất động sản suy yếu

Trong khi đó, đầu tư bất động sản của Trung Quốc tiếp tục xấu đi, từ mức giảm 18,0% trong nửa đầu năm xuống giảm 19,2% trong giai đoạn tháng 1-7. Đầu tư tài sản cố định và đầu tư cơ sở hạ tầng cũng giảm mạnh hơn, lần lượt 6,7% và 3,6% trong giai đoạn tháng 1-7, so với mức giảm tương ứng 5,7% và 2,4% trong nửa đầu năm.

Xuất khẩu thép của Trung Quốc trong tháng 7 vẫn vượt 10 triệu tấn, trong đó xuất khẩu thép thanh tăng 20,9% trong tháng 7 và tăng 12,3% trong giai đoạn tháng 1-7.

Cùng với việc hạn ngạch nhập khẩu của EU và Anh được siết chặt hơn kể từ ngày 1/7, điều này đồng nghĩa với việc cán cân cung - cầu bên trong các thị trường được bảo hộ được cải thiện, nhưng lượng thép dư thừa sẽ bị đẩy sang các thị trường còn mở cửa khác. Sự mất cân đối đang được phân bổ lại thay vì thực sự được giải quyết.

Chi phí tăng cao bắt đầu đẩy giá thép EU đi lên

Nhu cầu trên thị trường EU vẫn yếu, một phần do mùa hè và hoạt động xây dựng tiếp tục thiếu sôi động. Hiện chưa có dấu hiệu cho thấy tiêu thụ sẽ tăng đột biến, đặc biệt khi thị trường bước vào quý IV, vốn theo truyền thống là giai đoạn hoạt động chậm lại.

Tuy nhiên, chi phí năng lượng tăng mạnh hiện đang đẩy giá bán của các nhà máy thép lên cao. Mực nước thấp bất thường trên các tuyến sông lớn của châu Âu cũng làm gia tăng chi phí vận chuyển đối với cả các nhà máy và nhà nhập khẩu.

Ngay cả trong môi trường nhu cầu yếu, các nhà sản xuất cũng không thể tiếp tục hấp thụ các khoản chi phí bổ sung này vô thời hạn. Vì vậy, xu hướng tăng giá hiện nay chủ yếu được thúc đẩy bởi chi phí, thay vì xuất phát từ sự cải thiện đáng kể về mức tiêu thụ.

Mỹ tiếp tục là một trong những thị trường tăng trưởng rõ nét hơn, nhưng lãi suất cao vẫn là vấn đề lớn

Mỹ là một trong những thị trường tăng trưởng rõ nét hơn. Lượng thép giao hàng nội địa tăng 5,3% trong nửa đầu năm 2026, trong khi nhu cầu thép được dự báo tăng 1,7% trong cả năm 2026, nhờ sự hỗ trợ từ đầu tư cơ sở hạ tầng và các khoản đầu tư liên quan đến công nghệ.

Nhu cầu tại Mỹ đang từng bước phục hồi, cùng với đầu tư cơ sở hạ tầng mạnh mẽ và hoạt động đầu tư liên tục vào trí tuệ nhân tạo (AI). Trong khi đó, nhập khẩu thép giảm 22% tính từ đầu năm đến nay.

Nguồn cung trên thị trường thép dài của Mỹ tương đối thắt chặt, nhưng đến tháng 8 đã bắt đầu tiến tới trạng thái cân bằng. Lãi suất cao vẫn là một vấn đề lớn đối với lĩnh vực xây dựng nhà ở và thương mại. Tuy nhiên, công suất sản xuất trong nước gia tăng cùng với nhập khẩu phục hồi chậm sẽ từng bước làm giảm áp lực nguồn cung.

Nhìn chung, tình hình thuận lợi hơn đối với các nhà máy thép Mỹ nhưng khó khăn hơn đối với các nhà cung cấp quốc tế. Mỹ đang đi theo con đường riêng của mình, ít nhất cho đến khi có kết quả bầu cử giữa nhiệm kỳ.

Trong thời gian này, khoảng 20 nhà sản xuất thép tại Mỹ đã thông báo kế hoạch tạm dừng sản xuất trong các tháng 9, 10 và 11.

Giá thép toàn cầu tiếp tục được dẫn dắt bởi các yếu tố phía cung thay vì nhu cầu

Xét về giá, những yếu tố chính đang hỗ trợ thị trường gồm triển vọng áp lực nguồn cung từ Trung Quốc giảm xuống; các gián đoạn ảnh hưởng đến thương mại tại Biển Đen và eo biển Hormuz; chi phí năng lượng và sản xuất tăng cao; cùng với các biện pháp hạn chế thương mại ngày càng chặt chẽ được triển khai tại Mỹ, EU và Anh.

Sản lượng thép toàn cầu cuối cùng đã ghi nhận sự điều chỉnh giảm nhẹ trong tháng 7, cho thấy các nhà máy đang bắt đầu phản ứng với điều kiện thị trường. Tại EU, các nhà sản xuất thép đang công bố lợi nhuận.

Chúng tôi kỳ vọng giá thép sẽ tiếp tục chịu áp lực tăng trong quý tới, chủ yếu do các yếu tố nêu trên, thay vì nhờ sự phục hồi mạnh mẽ của nhu cầu cơ bản.

Nhu cầu thép toàn cầu dự kiến cải thiện trong năm 2027, nhưng chưa có sự phục hồi trên diện rộng

Về phía nhu cầu, bức tranh kém tích cực hơn. Tuy nhiên, nhu cầu tại châu Mỹ vẫn ở mức đáng kể, trong khi nhu cầu tại hầu hết các khu vực khác nhìn chung ổn định, thay vì suy giảm mạnh.

Xét trên phạm vi toàn cầu, Ấn Độ, Đông Nam Á, châu Phi và một số phân khúc xây dựng tại Mỹ đang mang lại những cơ hội tốt nhất cho các sản phẩm thép dài.

Theo các chuyên gia phân tích thị trường, nhu cầu thép toàn cầu được kỳ vọng sẽ tiếp tục cải thiện trong năm 2027, qua đó hỗ trợ khối lượng thương mại và niềm tin thị trường. Đây là những tín hiệu tích cực đối với một số thị trường và biên lợi nhuận, nhưng chưa phải bằng chứng cho thấy nhu cầu thép toàn cầu đang phục hồi trên diện rộng.

Thị trường phế liệu thép vẫn trong trạng thái yếu

Thị trường phế liệu sắt thép vẫn yếu, chưa có nhiều chuyển biến theo hướng tăng giá, khi các nhà máy thép tìm cách tránh tăng giá bán - động thái có thể tiếp tục làm thu hẹp biên lợi nhuận của họ.

Cạnh tranh giảm trong bối cảnh số lượng nguồn cung khả thi bị hạn chế

Mức độ cạnh tranh trên thị trường thép dài toàn cầu hiện đã phần nào giảm xuống, chủ yếu do số lượng nguồn cung có khả năng cạnh tranh ngày càng hạn chế.

Các biện pháp hạn chế thương mại, gián đoạn địa chính trị, chi phí vận tải và năng lượng tăng cao, cùng với những khó khăn trong việc tiếp cận một số thị trường, đều đã làm giảm số lượng các lựa chọn nguồn cung khả thi.

Thị trường hiện rất bất ổn, nhạy cảm cao với các diễn biến địa chính trị

Trong bối cảnh đó, trạng thái hiện tại của thị trường có thể được mô tả là rất bất ổn. Thị trường sẽ tiếp tục đặc biệt nhạy cảm với các diễn biến địa chính trị, nhất là tại Biển Đen và khu vực Trung Đông.

 
Nguồn: IREPAS